Question 1

Wat zijn de verschillen in wetgeving tussen Nederland (WBDA), België (Codex) en Luxemburg (ITM)?

Accepted Answer

Alle drie de landen baseren zich op de Europese Richtlijn Drukapparatuur (PED 2014/68/EU) voor de fabricagefase, maar regelen de gebruiksfase nationaal. In Nederland geldt het Warenwetbesluit Drukapparatuur 2016 (WBDA) met toezicht door NL-CBI’s. In België geldt de Codex over het Welzijn op het Werk (Boek IV Titel 3) en het ARAB met keuringen door erkende EDTC’s (zoals Vinçotte, Apragaz). In Luxemburg geldt het Règlement grand-ducal van 23 december 1999 met registratie bij de ITM (Inspection du Travail et des Mines) en keuringen door Organismes Agréés (zoals Luxcontrol).

Question 2

Wat houdt de 2-liter grens in volgens EU Richtlijn 2014/68/EU (Bijlage II, Tabel 5)?

Accepted Answer

Volgens EU Richtlijn 2014/68/EU (Bijlage II, Tabel 5) valt apparatuur voor stoom of oververhit water (> 110 °C) pas verplicht in PED Categorie IV wanneer aan drie voorwaarden tegelijk wordt voldaan: temperatuur boven 110 °C, druk boven 32 bar én een interne waterinhoud van de brander/warmtewisselaar van meer dan 2 liter. Blijft de waterinhoud 2 liter of minder, dan valt de installatie — ongeacht een werkdruk tot 500 bar — onder Artikel 4.3 SEP (Goed Vakmanschap) en geldt een algehele keuringsvrijstelling.

Question 3

Wat is een Keuring voor Ingebruikneming (KvI / Indienststellingsonderzoek)?

Accepted Answer

Een KvI (Nederland, art. 21 WBDA 2016) of indienststellingsonderzoek (België, Codex Boek IV) is een wettelijk verplichte keuring uitgevoerd door een geaccrediteerde inspectie-instelling vóórdat een Categorie IV installatie voor de eerste maal operationeel wordt ingezet.

Question 4

Hoe vaak moeten hogedrukunits in PED Categorie IV herkeurd worden?

Accepted Answer

De herkeuringsinterval verschilt per land: in Nederland geldt onder het WBDA 2016 een tweejaarlijkse herkeuringstermijn (elke 24 maanden) door een NL-CBI. In België legt de Codex over het Welzijn op het Werk (Boek IV Titel 3) standaard een jaarlijkse herkeuring (elke 12 maanden) op door een erkende EDTC (zoals Vinçotte of Apragaz), tenzij onder specifieke voorwaarden verlenging is vergund. Ook in Duitsland en de VS/Canada gelden jaarlijkse uitwendige controles.

Question 5

Waarom mag ik op een Categorie IV hogedrukunit geen universele hogedrukslangen monteren?

Accepted Answer

Omdat een Categorie IV hogedrukunit als één integraal samenstel (assembly) is gecertificeerd onder toezicht van een Notified Body. De typegoedkeuring omvat de specifieke brander/warmtewisselaar, veiligheden en hogedrukslangen. Het vervangen van een versleten slang door een kwalitatieve universele slang geldt juridisch als een ongeautoriseerde wijziging (Artikel 24 WBDA 2016). Hierdoor vervalt de CE-samenstelcertificering direct, is de hogedrukunit illegaal in bedrijf en weigert de aansprakelijkheidsverzekering dekking bij calamiteiten.

Question 6

Welke sancties legt de Arbeidsinspectie op bij controle van een ongekeurde hogedrukunit?

Accepted Answer

De toezichthouders – de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA), de Belgische FOD WASO en de Luxemburgse ITM – controleren actief op werven en bij gevel-, kauwgom- en industriële reiniging. Het in bedrijf hebben van een ongekeurde Categorie IV hogedrukunit geldt als economisch delict en zwaar arbeidsmisdrijf. De inspecteur legt direct een bevel tot stillegging (verzegeling) op en schrijft een boete uit die oploopt tot tienduizenden euro’s.

Question 7

Geldt de keuringsplicht voor een hogedrukunit ook als de fabrikant al CE-markering heeft geleverd?

Accepted Answer

Ja, absoluut. De CE-markering van de fabrikant toont uitsluitend aan dat de hogedrukunit en de brander/warmtewisselaar zijn gefabriceerd conform de Europese productievoorschriften (PED Richtlijn 2014/68/EU). De gebruiksfase valt onder nationale wetgeving (WBDA 2016 in Nederland, Codex in België). Een CE-markering vervangt NOOIT de wettelijk verplichte Keuring voor Ingebruikneming (KvI) door een NL-CBI vóór eerste inzet.

Question 8

Wat moet u als koper bij de aankoop van een hogedrukunit eigenlijk ook weten over de keuringsplicht?

Accepted Answer

Tijdens het verkooptraject ligt de nadruk begrijpelijkerwijs op prestaties zoals werkdruk (bijv. 350 of 500 bar), watertemperatuur en reinigingscapaciteit. Wat u als koper eigenlijk ook moet weten, is dat een Categorie IV installatie (> 2 liter waterinhoud) specifieke operationele verplichtingen meebrengt: een verplichte Keuring voor Ingebruikneming (KvI), tweejaarlijkse periodieke herkeuringen en bijbehorende stilstand. Daarnaast vereist de typegoedkeuring het gebruik van gespecificeerde originele slangen en appendages. Door deze aspecten vooraf mee te wegen, krijgt u direct een realistisch beeld van de totale exploitatiekosten (TCO).

Question 9

Wie mag een Categorie IV hogedrukunit keuren (NL-CBI vs. EDTC)?

Accepted Answer

In Nederland mag de KvI en de 2-jaarlijkse herkeuring uitsluitend worden verricht door een aangewezen NL-CBI (zoals Kiwa, TÜV Nederland, Dekra of DNV). In België is dit voorbehouden aan een Externe Dienst voor Technische Controles (EDTC, zoals Vinçotte, BTV of Apragaz). Een gewone APK- of chassiskeuring of algemene NEN 3140 inspectie is wettelijk NIET geldig voor de drukhoudende hogedrukunit.

Question 10

Geldt de keuringsplicht ook bij het huren of leasen van een heetwater-hogedrukunit?

Accepted Answer

Ja, zonder uitzondering. Op grond van de Arbowetgeving (art. 7.4a) is elke werkgever die een arbeidsmiddel ter beschikking stelt aan werknemers hoofdelijk aansprakelijk voor de wettelijke veiligheidsstatus. Als u een hogedrukunit huurt of leaset, moet u vooraf controleren of de geldige Verklaring van Ingebruikneming en het meest recente herkeuringsrapport fysiek in het machinedossier van de hogedrukunit aanwezig zijn.

Veelgestelde vragen over keuringsplicht bij hogedrukunits

Gerelateerde kennisbankonderwerpen

Wettelijk kader Benelux

De 2-liter grens uitgelegd

TCO-keuringskosten calculator